{"id":129078,"date":"2021-04-03T10:29:48","date_gmt":"2021-04-03T08:29:48","guid":{"rendered":"https:\/\/shinigami.pl\/?p=129078"},"modified":"2022-03-24T02:55:45","modified_gmt":"2022-03-24T00:55:45","slug":"just-gone-home","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/shinigami.pl\/?p=129078","title":{"rendered":"Just Gone Home"},"content":{"rendered":"
<\/div>

Kiedy jakie\u015b pi\u0119\u0107 lat temu przymierza\u0142em si\u0119 do sesji z Gone Home, od samego pocz\u0105tku kie\u0142kowa\u0142o we mnie poczucie przezorno\u015bci, a tajemniczy g\u0142os prawi\u0142 wersety o grze pozor\u00f3w i zdradliwej naturze nowej produkcji studia The Fullbright Company. Oto bowiem objawi\u0142 si\u0119 horror, kt\u00f3ry horrorem tak naprawd\u0119 nie jest.<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Nie bez powodu r\u00f3wnie\u017c napisa\u0142em wy\u017cej o \u201esesji\u201d, wszak jedno posiedzenie nie tyle zniech\u0119ci\u0142o mnie do gry, co pozwoli\u0142o j\u0105 uko\u0144czy\u0107 w zaledwie trzy godziny. Osoby, kt\u00f3re nie delektuj\u0105 si\u0119 eksploracj\u0105, zrobi\u0105 to jeszcze szybciej, bo w nieca\u0142e dwie. D\u0142ugo\u015b\u0107 rozgrywki nie by\u0142a w okresie premiery tytu\u0142u jedynym obiektem \u017cywio\u0142owych dyskusji, lecz przynajmniej pozwoli\u0142a mi wr\u00f3ci\u0107 do tej intymnej przygody bez wi\u0119kszych strat. No i nie oszukujmy si\u0119 \u2014 w 2013 roku \u015bwiat elektronicznej rozrywki wygl\u0105da\u0142 nieco inaczej, a w\u0142a\u015bnie wtedy Gone Home<\/em> zadebiutowa\u0142o na rynku, by w przeci\u0105gu nast\u0119pnych miesi\u0119cy zaliczy\u0107 ekspansj\u0119 na kolejnych platformach. Tw\u00f3rcy okre\u015blali j\u0105 narracyjn\u0105 opowie\u015bci\u0105 z perspektywy pierwszej osoby, lecz gracze mieli w\u0142asn\u0105 nazw\u0119 \u2013 walking symulator. Oczywi\u015bcie produkcje o takim charakterze istnia\u0142y du\u017co wcze\u015bniej, bowiem ich origin<\/em> si\u0119ga wczesnych lat 80., kiedy to prekursorzy przecierali szlaki dzi\u0119ki tytu\u0142om pokroju The Forest<\/em> na ZX Spectrum \u2014 gra prymitywna w swej konstrukcji oferowa\u0142a proceduralnie generowany teren, tworzony w oparciu o funkcje matematyczne, gdy\u017c przetrzymywanie danych w pami\u0119ci by\u0142o niemo\u017cliwe przez ograniczenia sprz\u0119towe. Patrz\u0105c przez pryzmat popularno\u015bci, egzystencja gatunku to w zasadzie sinusoida wzlot\u00f3w i upadk\u00f3w a\u017c do 2012 roku, kiedy to uleg\u0142 on pewnej rewitalizacji, a na rynku zacz\u0119\u0142o debiutowa\u0107 coraz wi\u0119cej pozycji o du\u017cej rozpoznawalno\u015bci: Dear Easter<\/em>, Firewatch<\/em>, Soma<\/em>, Slender<\/em>, Vanishing of Ethan Carter<\/em> i mo\u017cna by jeszcze wymienia\u0107.<\/span><\/p>\n

\"Just<\/a><\/span><\/p>\n

The Fullbright Company w momencie debiutu od razu zderzy\u0142o si\u0119 ze \u015bcian\u0105. Zapowiedzi sugerowa\u0142y, \u017ce b\u0119dziemy mie\u0107 do czynienia z dreszczowcem okutym w jaki\u015b nieszablonowy motyw psychologiczny, tymczasem rzeczywisto\u015b\u0107 okaza\u0142a si\u0119 by\u0107 zgo\u0142a odmienna. Przede wszystkim wspomniana d\u0142ugo\u015b\u0107 rozgrywki, maj\u0105c na uwadze cen\u0119 wynosz\u0105c\u0105 \u00f3wcze\u015bnie 20 dolar\u00f3w \u2014 w czasach, kiedy polityka zwrot\u00f3w na Steamie nie funkcjonowa\u0142a tak jak obecnie, by\u0142 to spory problem. Do tego dochodzi\u0142 \u201ebrak gameplayu\u201d, przez co rozumiano p\u0142ytk\u0105 rozgrywk\u0119 bez wyszukanych mechanik i zagadek \u015brodowiskowych. O\u015bci\u0105 w gardle stan\u0119\u0142a odbiorcom r\u00f3wnie\u017c sama tre\u015b\u0107 Gone Home<\/em> zbytnio orbituj\u0105ca wok\u00f3\u0142 nastroj\u00f3w spo\u0142ecznych i estetyki lat 90. \u2014 eksploracja pozwala bardzo g\u0142\u0119boko zatopi\u0107 k\u0142y w samym lore i mimo jednorazowego do\u015bwiadczenia tytu\u0142owy dom skrywa wiele tajemnic, \u017cy\u0142uj\u0105c narracj\u0119 \u015brodowiskow\u0105 do granic mo\u017cliwo\u015bci. Kulturowe klisze z pokolenia milenials\u00f3w potrafi\u0105 by\u0107 tutaj bardzo subtelne, jak i drastyczne, poniewa\u017c znacz\u0105co odnosz\u0105 si\u0119 do problem\u00f3w zwi\u0105zanych z orientacj\u0105 seksualn\u0105. Nie zabrak\u0142o wi\u0119c dra\u017cliwego tematu terapii konwersyjnej czy polityki \u201eDon\u2019t Ask, Don\u2019t Tell\u201d, czyli ustawy wprowadzonej w 1993 przez rz\u0105d USA, kt\u00f3ra zabrania\u0142a s\u0142u\u017cby wojskowej osobom homoseksualnym oraz biseksualnym. No dobrze, mamy poniek\u0105d nakre\u015blone kontrowersje i zajrzeli\u015bmy pod drugie dno \u2014 jak natomiast wygl\u0105da to w praktyce?<\/span><\/p>\n

\"Just<\/a><\/span><\/p>\n

Spoiwem \u0142\u0105cz\u0105cym wszystko, co dzieje si\u0119 w grze jest deszcz \u2014 szelest nieustannie b\u0119bni\u0105cych kropel towarzyszy nam ca\u0142y czas, uwypuklaj\u0105c atmosfer\u0119, nadaj\u0105c opowie\u015bci rytm, ustalaj\u0105c trajektori\u0119 odbieranym bod\u017acom. Jako Katie Greenbriar powracamy do rodzinnego domu po\u0142o\u017conego na przedmie\u015bciach z d\u0142ugiej podr\u00f3\u017cy po Europie. Trudno jednak m\u00f3wi\u0107 o jakich\u015b emocjonalnych wi\u0119ziach z tym miejscem, gdy\u017c bohaterka wi\u0119kszo\u015b\u0107 swojego czasu sp\u0119dza\u0142a poza familijnym gniazdem. Staj\u0105c u progu, na drzwiach wej\u015bciowych zawieszona jest karteczka z wiadomo\u015bci\u0105 od siostry Katie, kt\u00f3ra prosi \u017ceby jej nie szuka\u0107. Co si\u0119 wydarzy\u0142o? Czy komu\u015b sta\u0142a si\u0119 krzywda? Jakie motywacje sk\u0142oni\u0142y pozosta\u0142ych domownik\u00f3w do ewentualnego wyjazdu? Gone Home<\/em> od samego pocz\u0105tku stawia wiele pyta\u0144, nie obiecuj\u0105c uzyskania odpowiedzi, lecz jednocze\u015bnie robi przy tym jeszcze jedn\u0105 rzecz \u2014 oszukuje. Zdradliwa atmosfera grozy jest wyczuwalna na ka\u017cdym kroku, a my nawet nie weszli\u015bmy jeszcze do \u015brodka. Mieszkanie r\u00f3wnie\u017c zionie pustk\u0105, wi\u0119c pierwsze co chcemy zrobi\u0107 to zapali\u0107 \u015bwiat\u0142o i rozejrze\u0107 si\u0119 dooko\u0142a. I najzabawniejsze, \u017ce teoretycznie wszystko gra \u2013 nie dominuje \u017caden motyw muzyczny zaciskaj\u0105cy nam p\u0119tl\u0119 na szyi. Z \u017car\u00f3wek nie tryskaj\u0105 iskry, chyba \u017ce zejdziemy do piwnicy, gdzie po\u0142o\u017cona jest stara instalacja elektryczna. Deski nie skrzypi\u0105 nam pod nogami, chocia\u017c r\u00f3\u017cnie z tym mo\u017ce by\u0107, je\u015bli odwiedzimy zakurzony strych. Eksploruj\u0105c pomieszczenie po pomieszczeniu dostrzegamy, i\u017c by\u0142o tu \u017cycie tocz\u0105ce si\u0119 w harmonii, ale kto\u015b lub co\u015b ten b\u0142ogostan przerwa\u0142o. Eksploracja to g\u0142\u00f3wny filar produkcji i podstawowe narz\u0119dzie do zg\u0142\u0119biania drugiej strony Gone Home<\/em>. W salonie napotykamy totalny chaos, na kt\u00f3ry sk\u0142ada si\u0119 mn\u00f3stwo porozrzucanych ksi\u0105\u017cek oraz notatek. Dowiadujemy si\u0119 z nich, \u017ce ojciec Katie to niespe\u0142niony pisarz, kt\u00f3ry ze wzgl\u0119du na problemy wydawnicze zwi\u0105zane z jego trzeci\u0105 opowie\u015bci\u0105 zacz\u0105\u0142 pracowa\u0107 jako recenzent album\u00f3w, \u017ceby m\u00f3c utrzyma\u0107 rodzin\u0119. Oczywi\u015bcie nie mo\u017cna zapomnie\u0107 o sielance kulturowej lat 90. Widok odtwarzaczy VHS i konsol pod telewizorami to chleb powszedni, tak jak plakaty z Kurtem Cobainem, a nawet kartki z nabazgrolonymi kombinacjami cios\u00f3w do Street Fightera<\/em>. Wchodz\u0105c w interakcj\u0119 z poszczeg\u00f3lnymi elementami odkrywamy kolejno w\u0105tki dotycz\u0105ce cz\u0142onk\u00f3w naszej rodziny, dlatego warto obejrze\u0107 ka\u017cd\u0105 fotografi\u0119, otworzy\u0107 wszystkie szafki, zajrze\u0107 do karton\u00f3w. Notatki s\u0105 skrupulatnie zbierane i czytane g\u0142osem protagonistki, a gracz mo\u017ce do nich wraca\u0107 bezpo\u015brednio z menu gry. Chyba najbardziej intymnym w\u0105tkiem okaza\u0142a si\u0119 by\u0107 relacja siostry Katie, Samanty, z jej przyjaci\u00f3\u0142k\u0105 \u2014 Lonnie \u2014 maj\u0105c na wzgl\u0119dzie ewentualne spoilery w tak kr\u00f3tkiej przygodzie nie chc\u0119 wdawa\u0107 si\u0119 w szczeg\u00f3\u0142y, lecz analogia powinna by\u0107 nad wyraz czytelna maj\u0105c na uwadze poruszane w tytule tematy o seksualno\u015bci.<\/span><\/p>\n

\"Just<\/a><\/span><\/p>\n

Gone Home<\/em> zosta\u0142o z biegiem czasu docenione za aspekt, za kt\u00f3ry \u00f3wcze\u015bnie by\u0142o bardzo krytykowane \u2014 jest to te\u017c co\u015b, co mnie najbardziej w tej grze uwiod\u0142o. Od pocz\u0105tku do ko\u0144ca by\u0142em przekonany, \u017ce gdyby po\u015bci\u0105ga\u0107 wierzchnie warstwy tajemnicy oraz intryg fabularnych, szybko zostan\u0119 przyparty do \u015bciany przez paranormalne zjawiska, a klimat zacznie si\u0119 g\u0119sto s\u0105czy\u0107 przez nozdrza wy\u017cszego z\u0142a. S\u0119k w tym, \u017ce ca\u0142o\u015b\u0107 serwuje jeszcze inn\u0105 interpretacj\u0119 strachu, co\u015b co na pierwszy rzut oka jest w og\u00f3le niewidoczne. To opowie\u015b\u0107 o trosce i o l\u0119ku przed samotno\u015bci\u0105, czyli czym\u015b co mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 prawdziwym horrorem dla ka\u017cdego z nas. Towarzysz\u0105ce uczucie grozy wynika z nie\u015bwiadomo\u015bci i bycia osieroconym w wielkiej, pustej przestrzeni. Dom zaprojektowany w grze skrywa bardzo du\u017co przesmyk\u00f3w, maj\u0105cych ducha point\u2019n\u2019click\u00f3w, gdzie przyk\u0142adowo poruszenie odpowiedniej ksi\u0105\u017cki na regale otwiera przej\u015bcie w \u015bcianie. By\u0142 taki moment, kiedy przechodzi\u0142em przez tego rodzaju ukryty korytarz i w pewnym momencie nie zauwa\u017cy\u0142em krzy\u017ca, kt\u00f3ry omy\u0142kowo zosta\u0142 poruszony i spad\u0142 ze \u015bciany \u2014 pami\u0119tam, \u017ce w tamtej chwili w\u0142os dos\u0142ownie zje\u017cy\u0142 mi si\u0119 na g\u0142owie, lecz \u00f3w wypadek nie mia\u0142 nic wsp\u00f3lnego z jakimi\u015b zjawiskami nadprzyrodzonymi, bo nic takiego w Gone Home<\/em> nie ma. A znacie to uczucie, kiedy w zaciszu spowitego mrokiem pokoju przerywacie seans filmowy, by uda\u0107 si\u0119 do kuchni po zapas napoi wysokoprocentowych i czyhaj\u0105cy gdzie\u015b w otch\u0142ani kot przyprawia Was swoj\u0105 szamotanin\u0105 o zawa\u0142 serca? Wszystko to stanowi\u0105 detale maj\u0105ce niebagatelny wp\u0142yw na odbi\u00f3r rozrywki i tworz\u0105 przed nami pewn\u0105 zas\u0142on\u0119 dymn\u0105. Samotno\u015bci z kolei mo\u017cna si\u0119 l\u0119ka\u0107 bardziej ni\u017c nam si\u0119 wydaje.<\/span><\/p>\n

\"Just<\/a><\/span><\/p>\n

Gone Home<\/em> stanowi\u0142o inspiracje dla wielu tw\u00f3rc\u00f3w d\u0142ubi\u0105cych przy wysoko bud\u017cetowych pozycjach AAA. W 2016 roku jeden z developer\u00f3w Naughty Dog zdradzi\u0142 w wywiadzie dla Polygonu, \u017ce feeling powolnej eksploracji mia\u0142 wp\u0142yw na produkcj\u0119 Uncharted 4<\/em>. I nie trudno si\u0119 z tym nie zgodzi\u0107, wszak epilog w grze skupia si\u0119 na domu rodzinnym Nathana oraz Eleny, kiedy to wcielamy si\u0119 w ich c\u00f3rk\u0119 i do\u015bwiadczamy wspomnie\u0144 z szalenie niebezpiecznych przyg\u00f3d rodzic\u00f3w wchodz\u0105c w emocjonaln\u0105 interakcj\u0119 z pami\u0105tkami, zdj\u0119ciami i enigmatycznymi przedmiotami, kt\u00f3re zdobi\u0105 dos\u0142ownie ka\u017cde pomieszczenie. C\u00f3\u017c wi\u0119cej doda\u0107? Sama gra sprytnie omami\u0142a mnie swoj\u0105 atmosfer\u0105. Od pocz\u0105tku do ko\u0144ca przys\u0142owiowo trzyma\u0142em r\u0119k\u0119 na pulsie \u017ceby by\u0107 przygotowanym na spotkanie ze zjawiskami, kt\u00f3re wp\u0119dz\u0105 mnie w marazm i nie dadz\u0105 spa\u0107 po nocach. Ka\u017cdy element, kt\u00f3ry wskazywa\u0142 potencjalne niebezpiecze\u0144stwo i kaza\u0142 mie\u0107 si\u0119 na baczno\u015bci, okazywa\u0142 si\u0119 na ko\u0144cu wy\u0142\u0105cznie wytworem mojej w\u0142asnej wyobra\u017ani. Z perspektywy czasu my\u015bl\u0119, \u017ce du\u017co zarzut\u00f3w by\u0142o s\u0142usznych i zapewne dzisiaj r\u00f3wnie\u017c nie wyda\u0142bym na trwaj\u0105cego tyle, co przeci\u0119tny film, walking symulatora a\u017c 20 dolar\u00f3w. Natomiast spos\u00f3b w jaki na przestrzeni lat zmienia\u0142a si\u0119 optyka graczy okaza\u0142 si\u0119 by\u0107 naprawd\u0119 ciekawym zjawiskiem, kt\u00f3rego zreszt\u0105 sam mog\u0142em do\u015bwiadczy\u0107.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kiedy jakie\u015b pi\u0119\u0107 lat temu przymierza\u0142em si\u0119 do sesji z Gone Home, od samego pocz\u0105tku kie\u0142kowa\u0142o we mnie poczucie przezorno\u015bci, a tajemniczy g\u0142os prawi\u0142 wersety o grze pozor\u00f3w i zdradliwej naturze nowej produkcji studia The Fullbright Company. Oto bowiem objawi\u0142 si\u0119 horror, kt\u00f3ry horrorem tak naprawd\u0119 nie jest. Nie bez … Wi\u0119cej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":31,"featured_media":289042,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_wpscppro_dont_share_socialmedia":false,"_wpscppro_custom_social_share_image":0,"_facebook_share_type":"","_twitter_share_type":"","_linkedin_share_type":"","_pinterest_share_type":"","_linkedin_share_type_page":"","_instagram_share_type":"","_medium_share_type":"","_threads_share_type":"","_google_business_share_type":"","_selected_social_profile":[],"_wpsp_enable_custom_social_template":false,"_wpsp_social_scheduling":{"enabled":false,"datetime":null,"platforms":[],"status":"template_only","dateOption":"today","timeOption":"now","customDays":"","customHours":"","customDate":"","customTime":"","schedulingType":"absolute"},"_wpsp_active_default_template":true},"categories":[1231],"tags":[820,819,172,549,18,973,173,728,1103],"coauthors":[544],"class_list":["post-129078","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publicystyka","tag-fullbright","tag-gone-home","tag-microsoft","tag-naughty-dog","tag-nintendo","tag-publicystyka","tag-sony","tag-uncharted","tag-unity","entry"],"pp_statuses_selecting_workflow":false,"pp_workflow_action":"current","pp_status_selection":"publish","aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/129078","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/31"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=129078"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/129078\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":285450,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/129078\/revisions\/285450"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/289042"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=129078"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=129078"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=129078"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcoauthors&post=129078"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}