{"id":297091,"date":"2023-11-22T09:09:55","date_gmt":"2023-11-22T07:09:55","guid":{"rendered":"https:\/\/shinigami.pl\/?p=297091"},"modified":"2023-11-22T09:09:55","modified_gmt":"2023-11-22T07:09:55","slug":"retro-cross-20-lecie-beyond-good-evil","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/shinigami.pl\/?p=297091","title":{"rendered":"Retro-Cross: 20-lecie Beyond Good & Evil"},"content":{"rendered":"
<\/div>

E3 2002. Michel Ancel, ojciec serii\u00a0Rayman<\/em>, prezentuje \u015bwiatu demo swojej najnowszej gry action adventure o enigmatycznym tytule Beyond Good & Evil<\/em>. Wkr\u00f3tce potem siada on do rozmowy z prezesami Nintendo: Shigeru Miyamot\u0105 oraz \u015bp. Satoru Iwat\u0105.\u00a0 Jak\u017ce wielkie by\u0142o jego zdziwienie, gdy us\u0142ysza\u0142 od w\u0142odarzy Wielkiego N, \u017ce BG&E<\/em> jest\u2026 do kitu.<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Japo\u0144czycy chwalili zasadniczo tylko jeden element gry \u2013 interakcje z towarzyszami, w ramach kt\u00f3rych nasz kompan m\u00f3g\u0142 nas uratowa\u0107 przed ciosem potwora i vice versa. Kamera, sterowanie, a nawet t\u0142a nadawa\u0142y si\u0119 rzekomo do zaorania. Co gorsza, oczy ca\u0142ego \u015bwiata zwr\u00f3cone by\u0142y raczej w stron\u0119 powstaj\u0105cego wtedy Half-Life\u2019a 2<\/em>. Wielu dziennikarzy w og\u00f3le o\u00a0Beyondzie<\/em> nie wspomnia\u0142o i nie jest tajemnic\u0105, \u017ce gra nie odnios\u0142a sukcesu finansowego po swojej premierze w 2003. Kto\u015b nieobeznany z t\u0105 produkcj\u0105 m\u00f3g\u0142by wysnu\u0107 logiczny wniosek, \u017ce by\u0142o z ni\u0105 co\u015b fundamentalnie nie tak. Dobra, tylko sk\u0105d wzi\u0105\u0142 si\u0119 jej kultowy status po latach\u2026?<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Rise, Hillyans! Hillys is in danger!<\/span><\/em><\/span><\/h2>\n

Pokojow\u0105 (przypominaj\u0105c\u0105 nieco krzy\u017c\u00f3wk\u0119 Majorki z Wenecj\u0105) planet\u0119 Hillys nawiedzaj\u0105 coraz cz\u0119stsze ataki tajemniczych kosmit\u00f3w porywaj\u0105cych mieszka\u0144c\u00f3w globu. Jako dziennikarka Jade, prowadzimy sierociniec razem z wujem Pey\u2019jem (wym. \u201epejd\u017cem\u201d). Niech was to jednak nie zwiedzie \u2013 Beyond Good & Evil <\/em>rozpoczyna si\u0119 tak, jak przykaza\u0142 Hitchcock.<\/strong> Nasz\u0105 latarni\u0119 morsk\u0105 atakuj\u0105 wspomniani obcy, a jej tarcza ochronna mo\u017ce i by zadzia\u0142a\u0142a, gdyby\u015bmy mieli czym zap\u0142aci\u0107 za pr\u0105d do niej. Po odparciu szturmu otrzymujemy zlecenie na wykonanie zdj\u0119\u0107 pewnego stworzenia w wyj\u0105tkowo niebezpiecznym \u015brodowisku. I cho\u0107 wyruszamy na przygod\u0119 z pobudek czysto materialnych, historia szybko nabiera rozp\u0119du. Wkr\u00f3tce okazuje si\u0119, \u017ce ataki obcych nie s\u0105 przypadkowe, a lokalne si\u0142y porz\u0105dkowe nie kwapi\u0105 si\u0119, by nas przed nimi broni\u0107\u2026<\/span><\/p>\n

Beyond Good & Evil<\/em> od samego pocz\u0105tku mia\u0142 by\u0107 gr\u0105 akcji, w kt\u00f3rej nasz\u0105 g\u0142\u00f3wn\u0105 broni\u0105 jest aparat fotograficzny. Jade mia\u0142a w og\u00f3le nie nosi\u0107 przy sobie uzbrojenia.<\/strong> Podczas produkcji zdecydowano si\u0119 jednak da\u0107 bohaterce kij do samoobrony. Walka co prawda jest w grze obecna, lecz nie stanowi ona rdzenia rozgrywki. Jest nim eksploracja planety, do czego przydaje nam si\u0119 \u2013 a jak\u017ce \u2013 kamera. Developerzy z Ubisoftu stworzyli t\u0119tni\u0105cy \u017cyciem \u015bwiat i dali graczom mo\u017cliwo\u015b\u0107 uwiecznienia na zdj\u0119ciach jego r\u00f3\u017cnorodnej (ponad 50 gatunk\u00f3w!) fauny. Nie jest to jednak sztuka dla sztuki. Za przes\u0142ane zdj\u0119cia otrzymujemy cenne kredyty, a okazji do ich wydania jest w grze bez liku. Nadal jednak jest to eleganckie rozwi\u0105zanie, dzi\u0119ki kt\u00f3remu mo\u017cna w pe\u0142ni doceni\u0107 bogactwo \u015bwiata przedstawionego.<\/span><\/p>\n

\"Beyond<\/a><\/p>\n

Zreszt\u0105 rozgrywka jest sprytnie zaprojektowanym kola\u017cem dozna\u0144. W toku grania zbieramy Per\u0142y Aramis, za kt\u00f3re mo\u017cemy kupi\u0107 drogocenne ulepszenia do poduszkowca, kt\u00f3rym poruszamy si\u0119 po Hillys. S\u0119k w tym, \u017ce z ich zdobywaniem wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 wyzwania. Tu trzeba wygra\u0107 wy\u015bcig, tam pokona\u0107 kogo\u015b w cymbergaja, a jeszcze gdzie\u015b indziej wykra\u015b\u0107 je z tajnego magazynu. Wedle dzisiejszych standard\u00f3w \u015bwiat Beyonda<\/em> mo\u017ce nie powala rozmiarem, ale jest on tak wype\u0142niony atrakcjami, \u017ce kompletnie tego nie czu\u0107.<\/strong> Je\u015bli grali\u015bcie w dowoln\u0105\u00a0Yakuz\u0119 (Like a Dragon<\/em>), wiecie o co chodzi. R\u00f3\u017cnica jest taka, \u017ce tamtejsze miasto jest dla nas dost\u0119pne w ca\u0142o\u015bci od samego pocz\u0105tku gry. Natomiast archipelag, po kt\u00f3rym poruszamy si\u0119 w BG&E<\/em>, otwiera si\u0119 na nas stopniowo, razem z odblokowanymi ulepszeniami do naszego pojazdu. Te pozwalaj\u0105 nam zagl\u0105da\u0107 w niedost\u0119pne wcze\u015bniej miejsca. Dzi\u0119ki temu mimo, \u017ce ci\u0105gle chodzimy po w\u0142asnych \u015bladach, nieustannie odkrywamy co\u015b nowego.<\/span><\/p>\n

P\u0119tla gameplayu w\u00a0Beyondzie<\/em> sk\u0142ada si\u0119 z szeregu drobnych czynno\u015bci, kt\u00f3re mo\u017cna przyswoi\u0107 w mgnieniu oka.<\/strong> Walka? Masz atak szybki, specjalny i unik. Robienie zdj\u0119\u0107? Celujesz i naciskasz spust. Skradanie? Lewym controlem si\u0119 kuca, nie daj si\u0119 wykry\u0107. Tyle! Jasne, potem dochodz\u0105 niuanse, kt\u00f3re trzeba bra\u0107 pod uwag\u0119. Grunt, \u017ce rozgrywka jest naszpikowana mechanikami, kt\u00f3rych mo\u017cna si\u0119 nauczy\u0107 bardzo \u0142atwo. A ludzie, czyli te\u017c gracze[potrzebne \u017ar\u00f3d\u0142o<\/a>]\u00a0<\/sup>lubi\u0105 si\u0119 przecie\u017c uczy\u0107. Nawet minigierki, kt\u00f3re z definicji powinny by\u0107 opcjonalne, nie do ko\u0144ca takie s\u0105. Do jednej z g\u0142\u00f3wnych lokacji mo\u017cemy si\u0119 dosta\u0107 wy\u0142\u0105cznie przez ukryte przej\u015bcie na jednym z tor\u00f3w wy\u015bcigowych \u2013 grzech si\u0119 przy okazji nie po\u015bciga\u0107. Dost\u0119p do tajnej kwatery rebeliant\u00f3w otrzymujemy po wygraniu z szemranym typem w trzy kubki. Pomijam ju\u017c fakt, \u017ce za aktywno\u015bci \u201enadobowi\u0105zkowe\u201d otrzymujemy Per\u0142y, bez kt\u00f3rych nie popchniemy fabu\u0142y do przodu (cho\u0107 nie trzeba zebra\u0107 ich wszystkich). Normalnie bym na to psioczy\u0142, w ko\u0144cu aktywno\u015bci poboczne maj\u0105 by\u0107, no, poboczne. Jednak\u017ce w\u00a0Beyond Good & Evil<\/em> taki system sprawdza si\u0119 kapitalnie.<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

Szum (dez)informacyjny<\/strong><\/span><\/span><\/h2>\n

To, co rzuci\u0142o mi si\u0119 w oczy ju\u017c od pierwszych chwil sp\u0119dzonych z gr\u0105, to kontrast pomi\u0119dzy ba\u015bniow\u0105 stylistyk\u0105 a powa\u017cn\u0105 tematyk\u0105. W ko\u0144cu do naszego sieroci\u0144ca trafiaj\u0105 dzieci rodzic\u00f3w porwanych przez obcych. Do tego z radia nieustannie s\u0105czy si\u0119 propaganda wojenna, zapewniaj\u0105ca nas, \u017ce wojsko nas ochroni i nie mamy si\u0119 czego obawia\u0107. Pytanie brzmi: sk\u0105d wzi\u0119\u0142o si\u0119 tyle przygn\u0119biaj\u0105cych motyw\u00f3w w tak sielankowym \u015bwiecie? Pocz\u0105tkowo scenariusz gry mia\u0142 by\u0107 skoncentrowany na g\u0142\u00f3wnej bohaterce, lecz potem zdarzy\u0142 si\u0119 11 wrze\u015bnia i wojna w Iraku.<\/strong> St\u0105d w grze tyle propagandy rz\u0105dowej (i antyrz\u0105dowej), a opowie\u015b\u0107 ostatecznie przybra\u0142a inny kszta\u0142t.<\/span><\/p>\n

\"Beyond<\/a><\/p>\n

Scenarzy\u015bci\u00a0Beyond Good & Evil<\/em>\u00a0dobrze wiedzieli, jak cenn\u0105 walut\u0105 we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie jest informacja. Mi\u0119dzy innymi dlatego wi\u0119kszo\u015b\u0107 misji g\u0142\u00f3wnych nie obraca si\u0119 wok\u00f3\u0142 nabicia komu\u015b siniak\u00f3w (cho\u0107 to bez w\u0105tpienia cz\u0119\u015b\u0107 planu). Przez lwi\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 gry naszym nadrz\u0119dnym celem jest sfotografowanie tajnych obiekt\u00f3w i podejrzanych zachowa\u0144. Taki zreszt\u0105 by\u0142 zamys\u0142 od preprodukcji. Jade nie mia\u0142a by\u0107 chodz\u0105c\u0105 maszyn\u0105 do zabijania, lecz zwyk\u0142\u0105 dziewczyn\u0105, kt\u00f3ra znalaz\u0142a si\u0119 w niezwyk\u0142ej sytuacji. W tamtym czasie nie by\u0142o wielu protagonistek gier wideo, a je\u015bli ju\u017c, to zachowywa\u0142y si\u0119 one podobnie jak faceci. <\/strong>Scenarzy\u015bci Beyonda<\/em> konsultowali swoje pomys\u0142y z \u017ce\u0144sk\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 teamu, aby sprawdzi\u0107, czy b\u0119d\u0105 one wystarczaj\u0105co sp\u00f3jne z wykreowan\u0105 przez nich postaci\u0105.<\/span><\/p>\n

\u015awiat nie by\u0142 gotowy na ten kapitalny miks akcji, \u0142amig\u0142\u00f3wek i metroidvanii.<\/span><\/p><\/blockquote>\n

Designerzy r\u00f3wnie\u017c mieli nie\u0142atwe zadanie, gdy\u017c musieli oni drastycznie zmniejszy\u0107 rozmiar gry z powodu ogranicze\u0144 technicznych. Nie bez powodu mo\u017cemy w\u00a0Beyondzie<\/em> usi\u0105\u015b\u0107 za sterami statku kosmicznego \u2013 pierwotny plan zak\u0142ada\u0142 prowadzenie \u015bledztwa na wielu planetach. Jednak\u017ce ten wyczyn by\u0142by okupiony zbyt du\u017cym nak\u0142adem pracy przy ju\u017c ambitnym projekcie.<\/strong> Osobi\u015bcie uwa\u017cam, \u017ce paradoksalnie wysz\u0142o to grze na dobre. Co prawda posiada ona wiele mechanik, lecz s\u0105 one do\u015b\u0107 p\u0142ytkie. Dwana\u015bcie godzin na przej\u015bcie gry to odpowiednia ilo\u015b\u0107 czasu, by je wszystkie pozna\u0107 i si\u0119 nimi nie znudzi\u0107 (z jednym drobnym wyj\u0105tkiem, o czym za chwil\u0119).<\/span><\/p>\n

\n

Home Sweet Home<\/em><\/strong><\/span><\/h2>\n

Dzi\u0119ki przemy\u015blanej konstrukcji \u015bwiata, Beyond Good & Evil<\/em> posiada absurdalnie wci\u0105gaj\u0105cy gameplay, nawet jak na standardy 2023 roku. To swego rodzaju kompaktowy sandbox \u2013 ilo\u015b\u0107 aktywno\u015bci pobocznych jest du\u017ca, ale nie przyt\u0142aczaj\u0105ca. Oprawa graficzna zestarza\u0142a si\u0119 godnie za spraw\u0105 \u017cywej palety barw. Soundtrack autorstwa Christophe\u2019a<\/strong>\u00a0H\u00e9rala r\u00f3wnie\u017c zas\u0142uguje na kilka zda\u0144, bo w ma\u0142o kt\u00f3rej produkcji spotka\u0142em si\u0119 z tak r\u00f3\u017cnorodn\u0105, zale\u017cn\u0105 od miejsca akcji muzyk\u0105.<\/strong> W warsztacie prowadzonym przez rodzink\u0119 rastafarian\u00f3w przygrywa nam sympatyczne reggae<\/a>. Podczas wy\u015bcig\u00f3w us\u0142yszymy rocka<\/a> lub hiszpa\u0144skie rytmy<\/a>. Z kolei w trakcie rejsu w kierunku jednej z pierwszych misji potowarzyszy nam nostalgiczny fortepian<\/a>, a podczas misji g\u0142\u00f3wnych \u2013 bardziej filmowe brzmienia. Utwory te tylko podkre\u015blaj\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 rozgrywki i \u015bwiata przedstawionego. Osobny li\u015bcik mi\u0142osny nale\u017cy si\u0119 Michelowi Ancelowi za zaprojektowanie sp\u00f3jnego oraz immersyjnego interfejsu, a zw\u0142aszcza wprowadzania tekstu za pomoc\u0105 obracania spirali liter i cyfr. Czemu w ka\u017cdej konsolowej grze tak nie ma?<\/span><\/p>\n

Nie oby\u0142o si\u0119 jednak bez drobnych zgrzyt\u00f3w. Sekwencji skradankowych jest tu do\u015b\u0107 du\u017co i nie nale\u017c\u0105 one do najciekawszych. Podobnie jak inne elementy gameplayu, s\u0105 one do\u015b\u0107 proste w swoich za\u0142o\u017ceniach.<\/strong> Brak tutaj chocia\u017cby rzucania kamieniami w celu odwr\u00f3cenia uwagi stra\u017cnik\u00f3w. Dodajmy do tego \u015brednio dzia\u0142aj\u0105c\u0105 kamer\u0119, w kt\u00f3rej scrollem myszki okre\u015blamy wysoko\u015b\u0107 \u201eorbity\u201d, po kt\u00f3rej porusza si\u0119 ona wok\u00f3\u0142 naszej postaci. \u201eCiche\u201d etapy nie by\u0142yby problemem, gdyby nie wype\u0142nia\u0142y one jednej trzeciej gry. Niestety nie jest to najciekawsza czynno\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna wykonywa\u0107 w Beyondzie<\/em>.<\/span><\/p>\n

\"Beyond<\/a><\/p>\n

W ten spos\u00f3b wracamy do punktu wyj\u015bcia. Sk\u0105d wzi\u0119\u0142a si\u0119 s\u0142aba sprzeda\u017c\u00a0Beyond Good & Evil<\/em> mimo wysokich ocen recenzent\u00f3w? To gra bardzo niewdzi\u0119czna do reklamowania, gdy\u017c ci\u0119\u017cko stre\u015bci\u0107 w jednym zdaniu o czym ona w og\u00f3le jest. Czy jest to gra o robieniu zdj\u0119\u0107? Albo o walce z kosmitami? Do kogo jest skierowana? Je\u015bli do najm\u0142odszych, to sk\u0105d w niej motyw handlu \u017cywym towarem? Na te pytania nie da si\u0119 jednoznacznie odpowiedzie\u0107. Owszem, wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 Beyonda<\/em> da si\u0119 stre\u015bci\u0107 w kilku akapitach, ale nie w jednym zdaniu gdzie\u015b z ty\u0142u pude\u0142ka.<\/strong> Nie pom\u00f3g\u0142 fakt, \u017ce w momencie premiery gra walczy\u0142a o uwag\u0119 graczy mi\u0119dzy innymi z pierwszym Call of Duty<\/em>,\u00a0Star Wars: Knights of the Old Republic<\/em> oraz\u00a0z Prince of Persia: Sands of Time<\/em><\/a> od samego Ubisoftu.<\/span><\/p>\n

\n

W 2011 roku wydano\u00a0reedycj\u0119\u00a0Beyond Good & Evil<\/em> w HD na konsole si\u00f3dmej generacji. Dopiero wtedy s\u0142upki sprzeda\u017cowe poszybowa\u0142y w g\u00f3r\u0119. Dla mnie to ostateczny dow\u00f3d na to, \u017ce \u015bwiat nie by\u0142 gotowy na ten kapitalny miks akcji, \u0142amig\u0142\u00f3wek i metroidvanii. Moim zdaniem jednak najbardziej wyj\u0105tkowy jest fakt, \u017ce wszystkie elementy Beyonda<\/em> (nie tylko gameplayowe) \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 w jedno sp\u00f3jne do\u015bwiadczenie. A to nie lada wyczyn.<\/strong><\/span><\/p>\n

A Wy? Jak wspominacie\u00a0Beyond Good & Evil?\u00a0<\/em>Dajcie zna\u0107 poni\u017cej lub na naszym Discordzie<\/a>!<\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

E3 2002. Michel Ancel, ojciec serii\u00a0Rayman, prezentuje \u015bwiatu demo swojej najnowszej gry action adventure o enigmatycznym tytule Beyond Good & Evil. Wkr\u00f3tce potem siada on do rozmowy z prezesami Nintendo: Shigeru Miyamot\u0105 oraz \u015bp. Satoru Iwat\u0105.\u00a0 Jak\u017ce wielkie by\u0142o jego zdziwienie, gdy us\u0142ysza\u0142 od w\u0142odarzy Wielkiego N, \u017ce BG&E jest\u2026 … Wi\u0119cej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":56,"featured_media":297327,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_wpscppro_dont_share_socialmedia":null,"_wpscppro_custom_social_share_image":0,"_facebook_share_type":"","_twitter_share_type":"","_linkedin_share_type":"","_pinterest_share_type":"","_linkedin_share_type_page":"","_instagram_share_type":"","_medium_share_type":"","_threads_share_type":"","_google_business_share_type":"","_selected_social_profile":[],"_wpsp_enable_custom_social_template":false,"_wpsp_social_scheduling":{"enabled":false,"datetime":null,"platforms":[],"status":"template_only","dateOption":"today","timeOption":"now","customDays":"","customHours":"","customDate":"","customTime":"","schedulingType":"absolute"},"_wpsp_active_default_template":true},"categories":[1231,1192],"tags":[1068,886,1865,1636,1015,1877,406],"coauthors":[1321],"class_list":["post-297091","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publicystyka","category-retro","tag-1068","tag-akcja","tag-beyond-good-evil","tag-lamiglowki","tag-metroidvania","tag-michel-ancel","tag-ubisoft","entry"],"pp_statuses_selecting_workflow":false,"pp_workflow_action":"current","pp_status_selection":"publish","aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/297091","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/56"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=297091"}],"version-history":[{"count":22,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/297091\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":297522,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/297091\/revisions\/297522"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/297327"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=297091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=297091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=297091"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/shinigami.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcoauthors&post=297091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}